Van Anna tot Hannah

Anna Hanna Johanna boek
Anna, Hanna en Johanna: klassiek boek van Marianne Fredriksson uit 1994 (afbeelding: bol.com)

Anna, een bedrieglijk simpele naam die door een kwart miljoen Nederlandse vrouwen gedragen wordt.

Tot de jaren vijftig heette gemakkelijk 1 op de 20 meisjes Anna, eerst vooral als eerste voornaam, later als tweede of derde naam.

Het is de enige meisjesnaam die – hoewel nu minder vaak gegeven dan voorheen – al zeker honderd jaar in de top 10 staat. Anna is een naam die zowel in de oorspronkelijke vorm als in een van de vele varianten vrouwelijk maar niet stoffig klinkt. Het is een meisjesnaam die maar niet uit de tijd raakt, een echte klassieker.

Zuster en moeder

Behalve met mijn moeder, zal Anna voor mij altijd samen blijven hangen met het doodenge verhaal van Blauwbaard. Mijn broertje en ik luisterden ademloos naar de onschuldig klinkende Sprookjes van Moeder de Gans, ingesproken door zware jaren zeventigstemmen op een beduimelde lp (uitleg voor iedereen die na 1980 is geboren).

Een jonge bruid wacht in de torenkamer van haar kasteel met haar zus Anna op redding door hun broers, nadat ze een kelderruimte vol vermoorde ex-echtgenotes heeft ontdekt:

“Zuster Anna! Ziet gij niets komen? Zuster Anna antwoordde: Ik zie niets dan de zon die het stof optrekt en het veld met groenend gras bedekt.”

Ondertussen staat Blauwbaard met zijn zwaard fanatiek op het slot van de kamer in te hakken, omdat hij ook zijn kersverse vrouw wil onthoofden. Zoals dat gaat.

Van Hanna tot Anna tot Hannah

Anna is de Griekse vorm van Hanna, een Hebreeuwse naam die ‘God heeft mij begenadigd’ betekent. Hanna en Hannah zijn nooit heel populair geweest in Nederland, maar dat verandert snel.

Sinds het begin van de jaren zeventig stijgt het aantal Hanna(h)’s elk jaar een beetje meer, met een voorlopig hoogtepunt in 2012, toen meer dan 350 meisjes zo werden genoemd.

Roepnamen

Voor de oorlog waren echt Nederlandse varianten erg in trek, er moeten vele tienduizenden vrouwen zijn geweest die Annechien, Annetje, Annigje of Antje werden genoemd.

In de jaren ’30 werden verkleinnamen op -ie mateloos populair: Coby, Gerrie, Tiny, Trudie en ook Annie.

Na de oorlog namen het toen vlotte Anneke en Ans de overhand in de jaren ’40 en ’50 en daarna het inmiddels beruchte Anita en het keurige Franse Annette.

Nog eens tien jaar later, toen samengestelde namen steeds populairder werden, werden honderden meisjes Annemarie of Anne-Marie genoemd. Maar het was niet alleen Frans wat de klok sloeg, ook Engelse meisjesnamen werden bekender.

In 1966 had Nancy Sinatra – de dochter van – een megahit met These Boots Are Made For Walking en Nederlandse ouders vielen en masse voor deze toen zoet-met-een-beetje-spice naam.

In de jaren ’80 ging het korte, heldere Anne aan kop. Zowel Herman van Veen (1986) als Clouseau (1989) zongen over Anne, wat zorgde voor een grote populariteitsspurt.

Ook zangeres Anouk had veel invloed. Haar naam was al een tijdje zeer populair, begin jaren negentig, maar had de daling alweer ingezet toen Anouk zich de hitparades inzong en haar naam vaker gegeven werd dan ooit.

Toen Nina Sanders eind 1997 in de soap Goede Tijden Slechte Tijden werd ‘geboren’, gaf dat een enorme boost aan de toch al stijgende lijn. In die periode vonden sommige ouders Anouk te populair of te sleets en kozen voor het vrolijke klinkende Aniek.

Anna populariteit meisjesnaam
Populariteit Anna en de bekendste afleidingen in % (afbeelding: Meertens Instituut)

En vandaag? Gaan we letterlijk terug naar het begin. Onder invloed van actrice Hanna Verboom (als Elin Dekkers in De Co-Assistent, 2007-2010) en de Amerikaanse jeugdserie Hannah Montana (2008-2011) waren beide spellingen van de grondvorm nog nooit populairder dan in 2012.

< 1930: Antje

  • Anna
  • Annechien, Annegien
  • Annetje
  • Annigje
  • Antje

1930-1940: Annie

  • Annie, Anny

1940-1960: Anneke

  • Anneke
  • Ans, Ansje

1960-1970: Anita

  • Anita
  • Anja, Anya
  • Annette

1970-1980: Nancy

  • Annemarie
  • Anouschka
  • Nancy

1980-1990: Anne

  • Anke
  • Anne
  • Annika

1990-2000: Anouk

  • Anne (nog steeds)
  • Anouk
  • Anouschka (tweede ronde)

2000-2010: Nina

  • Aniek, Annick, Anniek
  • Anissa
  • Nina

< nu: Hannah

  • Hanna, Hannah

Mening

Anna is op zichzelf natuurlijk al prachtig, maar ik heb ook een zwak voor Nina. Zo’n vrolijke naam! Wat is jullie favoriete Anna-naam?

Meer lezen over dit onderwerp:

25 antwoorden op “Van Anna tot Hannah”

  1. Leuk dat eindelijk ook een keer mijn voornaam genoemd wordt! Aniek kom je bijna nergens tegen, dus ook niet op mokken of sleutelhangers… Voel me vereerd dat mijn naam wel hier voorbij komt!

  2. Hoe mijn ouders mijn naam verrzonnen in 1973? Volgens de overlevering had mijn vader mijn naam op de radio gehoord. Dikke kans dus dat Nancy Sinatra hen heeft geinspireerd. Dus inderdaad.

  3. Ah leuk! Mijn naam in een stukje! Ik ben inderdaad ook van begin jaren negentig. Mijn ouders vonden het ook jammer dat er zo veel Anouks waren een aantal jaren later..

  4. Ik mis mijn naam! We zaten toch echt met zijn tweeën op ons kleine dorpsschooltje in de jaren ’60/’70. Inderdaad tussen alle Anneles en Annettes.

    Mijn favoriete naam op dit moment is Hannah. In de keerbare versie 😉

    1. Ja, eigenlijk had ik ook Annemiek et al kunnen toevoegen. Soms lastig om te bedenken of een naam bij Elisabeth (Annelies) of Maria (Annemiek, Annemarie) ‘thuishoort’.

  5. Anna was ook eeuwenlang een gangbare roepnaam voor Johanna. Dat maak ik althans op uit het feit dat de twee namen in genealogische bronnen vaak verwisseld worden.

  6. Hier Anna als tweede naam, een vernoeming. Ik vond Anna als roepnaam niet mooi genoeg, een beetje te gewoontjes. Hoewel ik Anna dan wel mooier vind dan Anne.
    Ken ook een stoere An, kort maar leuk.

  7. Waarom is Nina afgeleid van Anna? Ik zie het er niet echt in..

  8. Ik heb inderdaad ook een aantal varianten van Anna in de familie (Annie, Annelies), maar dan als afleiding van Johanna. Daarnaast ken ik nog een Annemarie (ook van Johanna)
    Komt er trouwens ook een serie met jongensnamen? Anton(ius), Cornelis, Johannes, …?

  9. Ik vind Anna zóveel mooier dan Anne.. Slaat ook nergens op waarschijnlijk, maar Anne vind ik echt niet leuk.
    Mijn favorieten zijn toch wel Nina en Hannah.

  10. Hannah vond ik altijd prachtig, tot ik een heel vervelend klasgenootje kreeg met die naam, de glans is er voor mij helaas af. Anna vind ik wel nog steeds prachtig, jammer dat hij zo populair is. En ik heb een zwak voor het vrolijke, vrouwelijke en toch pittige Aniek.

  11. Hanna blijft toch wel 1 van mijn favourite meisjesnamen. Helaas al een nichtje met die naam. En Nina blijf ik ook leuk vinden, zo heten vroeger mijn knuffelbeer:) Anna, ook zo mooi maar helaas, zo populair.

  12. Ik ben in verwachting, en hier zal het een Hannah worden. Weliswaar in Vlaanderen, waar de naam nog een stuk minder populair is. Anna was altijd mijn favoriete naam, maar iets té populair en mijn man vond Hannah mooier… Vind het wel jammer dat ik op die manier meedoe aan een ‘trend’. Maar om daarvoor nu zo’n prachtige naam te laten liggen…

  13. Mijn dochter, geboren in juli 2012, heet ook Hannah… Jammer eigenlijk dat ‘ie zo populair begint te worden!

  14. Ik kom uit Rusland en ik heet Anna, vernoemd naar mijn vader’s oma Hannah. In Rusland vond ik mijn naam niet zo leuk, juist omdat er 10 in de klas zaten. Na mijn 20ste naar Nederland gekomen en (verrassing!) ben ik altijd de enige Anna op kantoor. Sommige klanten en collega’s maken daar op automatisch piloot Anne van en vragen zich af waarom ik hun e-mail niet in goede orde ontvangen heb.

  15. Voor Nina heb ik een zwak sinds ze in So You Think You Can Dance zat. Anna vind ik ook heel mooi, maar zou ik zelf niet zo heel snel kiezen (als eerste naam). Anne vond ik vroeger erg mooi en vind ik nog steeds wel lief, maar zou ik niet zo snel meer kiezen.
    Het hippe Hanna(h) doet me niet zoveel.

  16. Wat leuk, dit stukje is helemaal in lijn met onze familie (of eigenlijk is het andersom natuurlijk): mijn oma heet Anna (1915), haar oudste dochter Anneke (1940), haar oudste dochter Annette (1965) en haar oudste dochter Annelot (1990).

Reacties zijn gesloten.